Barbakan Starotoruński w Toruniu

 
Lokalizacja
Stare Miasto, ul. M. Kopernika / plac Rapackiego
260 m na płd.-zach. od Rynku Staromiejskiego
nie istnieje
istniał w latach 1429-1703
 
Był to pierwszy barbakan zbudowany w państwie krzyżackim oraz na obecnych ziemiach polskich. Pochodził z 1429 roku (np. barbakan w Krakowie zbudowano w 1498 r., w Warszawie w 1548 r.). Wzniesiony przez mistrzów Niclasa Vynkentzayla i Anselmusa przed Bramą Starotoruńską, a więc od zachodniej strony miasta.
 
Podstawową rolą tego barbakanu miała być obrona dostępu do Bramy Starotoruńskiej (bramy w systemach obronnych średniowiecznych zawsze stanowiły najsłabsze ogniwo), a także ochrona tamy zamykającej fosę zachodnią zlokalizowaną ok. 70 m na południe od barbakanu.
 
 
System obronny Torunia w południowo-zachodnim narożniku miasta.

 
Był to również największy barbakan na ziemiach polskich. Miał formę okrągłej wysokiej na 5-6 pięter (ok. 17 m) wieży obronnej o średnicy wewnętrznej cokołu 26 m (podczas gdy średnica barbakanu krakowskiego to 24,40 m), z otworami strzelniczymi. Na przedostatnim piętrze znajdował się wysunięty ganek (hurdycja) z otworami w podłodze do wyrzucania pocisków (tzw. machikuł), a najwyższa kondygnacja (ta część była węższa od podstawy) przykryta była wysokim stożkowym dachem i służyła jako punkt obserwacyjny i dowodzący.
Na zewnątrz otaczała go półkolista, obmurowana fosa o szerokości 10-11 m. Nad fosą w kierunku południowo-zachodnim przerzucony był drewniany most zwodzony wsparty na jednym filarze. Do mostu z zewnętrz prowadziło niewielkie przedbramie przykryte dachem dwuspadowym.
 
 
Widok szyi Barbakanu Starotoruńskiego prowadzącego w stronę Bramy Starotoruńskiej. Fot. 1885 r.
 
 
Bramę z barbakanem łączył murowany most (tzw. szyja barbakanu) nad fosą, zamknięty z obu stron arkadowym murem o grubości ok. 1,5 m, na którym wspierał się ganek obronny. Most ten miał długość ok. 26 m i szerokość ok. 8 m.

Barbakan Starotoruński znany jest jedynie z XVII-wiecznych rycin.
Został zniszczony w czasie oblężenia szwedzkiego w 1703 roku, w sposób planowy wysadzony w powietrze, razem z innymi elementami obronnymi Torunia: Barbakanem Chełmińskim, przedbramiem (barbakanem) Bramy św. Jakuba, basztami Koci Łeb i Koci Ogon.
 
W miejscu rozebranego barbakanu i bramy, w latach 1859-1862 wzniesiono zabudowania gazowni miejskiej. W 1948 r. gazownię rozebrano i odkryto relikty gotyckich murów.
Do dziś zachowały się jedynie fragmenty murów szyi i fory barbakanu, widoczne w parku tzw. alpinarium w rogu ulic Kopernika i Pod Krzywą Wieżą.
 
  • drukuj
  • poleć artykuł
Komentarze użytkowników (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy - dodaj swój komentarz
Dodaj swój komentarz:


pozostało znaków:   napisałeś znaków:
   

Kontakt

tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
formularz kontaktowy
 
 
 
 
 
 
 
 
   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Rabiańska 3 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do ich autorów lub właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
Polityka cookies
 
Jeżeli chcesz opublikować swój artykuł lub napisać do Toruńskiego Portalu Turystycznego ponieważ gdzieś do tekstu wkradł się błąd, chcesz nawiązać współpracę lub po prostu przekazać swoją opinię, możesz to zrobić używając adresu mailowego biuro@toruntour.pl. Żadna wiadomość nie pozostanie bez odpowiedzi!
 
Zostań naszym patronem. Poznaj szczegóły i możliwości tutaj