Brama Ducha Św. (Klasztorna, Panieńska)

 
Średniowieczna Brama Ducha Św. (Klasztorna, Panieńska) jest jedną z najbardziej wyjątkowych bram toruńskich. Jest bramą typu flandryjskiego, jedną z 4 prowadzących do nabrzeża portowego, jedną z 14 dawnych bram toruńskich i jedną z 3 do dziś zachowanych.
 
 
Lokalizacja:
Stare Miasto, ul. Ducha Św. / ul. Pod Krzywą Wieżą
 
Brama Starego Miasta. Zwana też Klasztorną lub Panieńską.
Jedna z trzech do dziś zachowanych bram, jedna z 13 (14) dawnych bram miejskich Torunia. Powstała na przełomie XIII i XIV w., tj. w okresie przynależności Torunia do państwa krzyżackiego i w czasach średniowiecznej świetności Torunia.
Jednocześnie jest to jedna z 4 bram wodnych, tj. prowadzących na nadwiślańskie nabrzeże portowe. Stojąc u wylotu ul. Ducha Św. bezpośrednio wiodła do nadwiślańskiej dzielnicy Rybaki i sąsiadowała z nieopodal tu położonym szpitalem i kościołem Ducha Św. z klasztorem panien benedyktynek, stąd nazwa bramy; od 1822 r. na miejscu owego kościoła i klasztoru stoją Koszary Racławickie, w których w latach 1925-1938 mieściła się pierwsza polska Oficerska Szkoła Marynarki Wojennej. Imię tej szkoły nosi plac przed Bramą.
 
Pierwotnie bramę tworzyły dwie baszty z przejazdem bramnym pośrodku. Do obecnej formy przekształcona została w XIV i XV w., nadbudowana około 1500 r. o jedną kondygnację zaopatrzoną w strzelnice do obsługi broni palnej. Ponownie nieznacznie przekształcona na początku i pod koniec XIX w.
 
Brama Ducha Św. reprezentuje typ flandryjski (szeroka, przysadzista forma) i jest jedną z oznak i wpływów kultury Flandrii w Toruniu - mieście, które od początku swego istnienia utrzymywało szerokie kontakty handlowe i kulturalne m.in. z miastami flandryjskimi. Możliwe one były dzięki drodze wodnej przez Wisłę i Bałtyk, bezpośrednio z portu toruńskiego, zlokalizowanego właśnie przed tą bramą (zobacz: Toruń: Hanzeatyckie emporium). Ten typ reprezentowała w Toruniu jeszcze tylko Brama Paulerska, rozebrana w 1878 r.
 
XIX-wieczny pruski rysunek pomiarowy Bramy Ducha Św. z widoczną m.in. nieistniejącą już dziś kratownicą

Poza funkcją komunikacyjną brama stanowiła punkt obronny na odcinku nadwiślańskim. Pomimo, że ta militarna funkcja Bramy Ducha Św. nie była tak mocno rozbudowana jak w przypadku innych toruńskich bram z przedbramiami czy barbakanami, to jednak dziś stanowi ona doskonały przykład funkcji obronnej średniowiecznych bram miejskich.

Brama ta, podobnie jak dolny odcinek ulicy Ducha Św., stoi w miejscu, gdzie jeszcze przed lokacją Torunia prowadził jar z ciekiem wodnym uchodzącym do Wisły, a później to obniżenie terenu było wykorzystywane jako droga komunikacyjna. Ze względu na podmokłe i niestabilne podłoże do wzmocnienia gruntu pod budowaną bramą użyto drewnianych bali wbitych głęboko pionowo, co zostało odkryte podczas badań archeologicznych.
 
  • drukuj
  • poleć artykuł
Komentarze użytkowników (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy - dodaj swój komentarz
Dodaj swój komentarz:


pozostało znaków:   napisałeś znaków:
   

Kontakt

tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
formularz kontaktowy

   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Rabiańska 3 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do ich autorów lub właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
Polityka cookies
 
Jeżeli chcesz opublikować swój artykuł lub napisać do Toruńskiego Portalu Turystycznego ponieważ gdzieś do tekstu wkradł się błąd, chcesz nawiązać współpracę lub po prostu przekazać swoją opinię, możesz to zrobić używając adresu mailowego biuro@toruntour.pl. Żadna wiadomość nie pozostanie bez odpowiedzi!