Nieszawa (Dybów)

Nieszawa, zwana też Dybowem, powstała w 1424 r. tuż pod zamkiem Dybów nad Wisłą naprzeciw Torunia, na Kujawach, przy północnej granicy Królestwa Polskiego z państwem krzyżackim. Wkrótce to polskie miasto otrzymało prawa miejskie (29 maja 1425 r.) od króla polskiego Władysława Jagiełły i szybko rozwijając się wpływało na ograniczanie handlu krzyżackiego Starego Miasta Torunia. W poł. XV w. mogła liczyć ok. 1 tys. mieszkańców (dla porównania Toruń liczył wtedy ok. 11 tys. mieszkańców). Tutaj ulokowano komorę celną na drodze wiślanej.
Lokacja tego miasta w założeniach miała właśnie wpływać na osłabienie siły gospodarczej Torunia i przez to państwa krzyżackiego.
 
Wirtualna rekonstrukcja Nieszawy na podstawie badań archeologicznych z lat 2011-2012
 
 
Nieszawa posiadała swój rynek (o wymiarach ok. 140 x 140 m) z ratuszem, kościół parafialny św. Mikołaja. Nie zdołała jednak powstać tu zabudowa murowana, a domy mieszkalne, jak i ratusz były szachulcowe; miasto nie posiadało obwarowań.
Zamek Dybów, położony na wschód od miasta, był siedzibą polskiego starosty.
 
 
 
 
W lutym 1454 r. mieszczanie toruńscy buntują się władzy krzyżackiej, wypowiadając jej posłuszeństwo. Wysyłając postelstwo Związku Pruskiego na dwór królewski do Krakowa, torunianie - poza prośbą włączenia Torunia i Prus do Królestwa Polskiego - chcieli też zgody króla na zburzenie uciążliwej Nieszawy. Obietnicę zburzenia król spełnił wydając w 1460 r. zezwolenie na przeniesienie Nieszawy ok. 30 kilometrów w górę Wisły, gdzie znajduje się do dziś (>>>). Nieszawa pod zamkiem dybowskim przestaje istnieć.
 
Kazimierz Jagiellończyk, król Polski, wielki książę litewski zakazuje mieszczanom Nowej Nieszawy na Kujawach przewożenia zboża na statkach dalej niż do Torunia, zezwalając równocześnie sołtysom i chłopom ze wsi kujawskich połozonych nad brzegiem Wisłyu na sprzedaż zboża w Toruniu lub w innej miejscowości, Toruń, 1474 r.
 
 
Osadnictwo odradza się - jednak w zdecydowanie skromniejszej formie - w 2. poł. XV w., czyli w zmienionej sytuacji geopolitycznej (po zniknięciu granicy państwowej na Wiśle i włączeniu Torunia i Prus Królewskich do Królestwa Polskiego). Jednak już w poł. XVI w. ludność przeniesiono na sąsiedni wyższy teren, chroniący przed częstymi wylewami Wisły, dając tym samym początek Podgórzowi.
Nieszawski kościół parafialny św. Mikołaja, będący poza zamkiem dybowskim jedyną budowlą murowaną, popadał w ciągu wieków w ruinę, ostatecznie uległ zniszczeniu w 1. poł. XIX w.
 
 

  • drukuj
  • poleć artykuł
Komentarze użytkowników (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy - dodaj swój komentarz
Dodaj swój komentarz:


pozostało znaków:   napisałeś znaków:
   
Kontakt
 
tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Bankowa 14/16/16 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
 
Osoby i instytucje chętne do współpracy prosimy o kontakt.