Pomnik Mikołaja Kopernika

Lokalizacja:
Rynek Staromiejski przed południowo-wschodnim narożnikiem Ratusza Staromiejskiego
 
Pomnik odsłonięto w 1853 roku, jednak historia jego sięga dalej. Oto w 1809 roku do Torunia z obleganej przez Austriaków Warszawy przeniosła się Rada Stanu Księstwa Warszawskiego. To właśnie stojący na jej czele Stanisław Staszic był inicjatorem wystawienia pomnika i pod jego budowę dokonał wmurowania kamienia węgielnego. Następnie wszelkie sprawy  dotyczące budowy pomnika rozstrzygano na posiedzeniach Towarzystwa Królewskiego Przyjaciół Nauk w Warszawie, którego Staszic był prezesem. 7 stycznia 1810 r. zapadła decyzja o gromadzeniu potrzebnego funduszu przy poparciu całego narodu. Niestety zmiana sytuacji politycznej - powrót Torunia pod panowanie pruskie w 1815 r., odsunęły w czasie odsłonięcie w Toruniu i zdecydowano się na realizację tego w Warszawie, co nastąiło w 1830 r.
Ponowną inicjatywę, doprowadzoną do końca, wysunęło po latach toruńskie towarzystwo budowy pomnika, Coppernicus-Verein für Wissenschaft und Kunst, zawiązane pod nazwą Denkmalverein (Towarzystwo Pomnikowe) w 1839 r. W 1840 r. protektorat nad tym stowarzyszeniem i jego działalnością objął nastęca tronu, późniejszy król Prus Fryderyk Wilhelm IV. Mimo tego zbieranie funduszy (także poza granicami kraju - w całej Europie, Rosji, Ameryce Południowej) nie było bardzo owocne i brakującą kwotę 10 tys. talarów pokryto dzięki pomocy finansowej miasta Torunia i króla Fryderyka Wilhelma IV.
 
Pomnik odsłonięto w 1853 roku wg projektu Friedricha Christiana Tiecka (1776-1851), dyrektora Oddziału Rzeźby Galerii Akademii Sztuk Pięknych w Berlinie. Jest to jeden z najwcześniejszych pomników Kopernika w Polsce i na świecie.
Chociaż stoi dopiero od 160 lat, to jednak wydaje się, jakby od zawsze wtopiony był w pejzaż Torunia. W każdym razie nie można sobie wyobrazić Torunia bez pomnika Kopernika. Dziś jest on także ulubionym miejscem spotkań nie tylko mieszkańców, ale i turystów.

Brązowa statua astronoma o wys. 2,6 m stoi na wysokim granitowym cokole, na którym widnieje złotymi literami wypisany łaciński napis w tłumaczeniu: "Mikołaj Kopernik Toruńczyk, ruszył Ziemię, zatrzymał Słońce i Niebo". Kopernik przedstawiony w antycznej todze profesorskiej, w lewej ręce trzyma przyrząd astronomiczny, astrolabium.
Pod cokołem studzienka, gdzie z paszczy delfina bije woda. Jest to nawiązanie do wcześniej istniejącego w okolicy ujęcia wody i zapewne pamiątka, jakoby Kopernik założył pierwszy wodociąg w Toruniu (niezrealizowane życzenie umieszczenia na cokole pomnikowym napisu informującego o rzekomym założeniu przez Kopernika toruńskiego wodociągu miał król pruski). Tymczasem drewniane rury wodociągowe istniały tu znacznie wcześniej, bo już przed połową XIV wieku.
 
 
 
Pomnik Kopernika i fragment wschodniej części Rynku Staromiejskiego na grafice z końca XIX w.
 
Pomnik Kopernika na fotografii z ok. 1890 r.
 
Odsłonięcie pomnika Kopernika, na podstawie obrazu z 1853 r. Edwarda Gärtnera (1801-1877)

 

  • drukuj
  • poleć artykuł
Komentarze użytkowników (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy - dodaj swój komentarz
Dodaj swój komentarz:


pozostało znaków:   napisałeś znaków:
   

Kontakt

tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
formularz kontaktowy

   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Rabiańska 3 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do ich autorów lub właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
Polityka cookies
 
Jeżeli chcesz opublikować swój artykuł lub napisać do Toruńskiego Portalu Turystycznego ponieważ gdzieś do tekstu wkradł się błąd, chcesz nawiązać współpracę lub po prostu przekazać swoją opinię, możesz to zrobić używając adresu mailowego biuro@toruntour.pl. Żadna wiadomość nie pozostanie bez odpowiedzi!