Gotyk ponad głową
Gotyk monumentalny
Skarby kultury
Nowoczesna architektura
Dotknij historii
Spichrze

Jak wyglądał Mikołaj Kopernik

Autentyczny portret Mikołaja Kopernika istniał w XVI wieku. Był to portret malowany przez samego wielkiego astronoma, który - obok wielu innych umiejętności - posiadał też talent malarski (jak przystało na prawdziwego człowieka Renesansu). Po śmierci Kopernika obraz stał się własnością kapituły warmińskiej, która w 1584 roku podarowała go astronomowi duńskiemu, Tycho de Brahe, który sam czcił i cenił Kopernika. W ten sposób autoportret trafił na duńską wyspę Hveen, gdzie de Brahe miał swój zamek i obserwatorium astronomiczne. Niestety w 1597 roku obraz wraz z zamkiem został zniszczony przez wrogów de Brahe.
 
Jednak wszystko przemawia za tym, że istnieje kopia tego portretu.
Otóż przed 1580 rokiem według systemu Kopernika wykonano słynny zegar astronomiczny w katedrze w Strasburgu. Przy tym zegarze, na wieży, znajduje się portret Mikołaja Kopernika, przedstawiający astronoma w pozycji stojącej, trzymającego w lewej ręce kwiat konwalii, prawą wspierającego się o tablicę z napisem łacińskim w tłumaczeniu: "Prawdziwy wizerunek Mikołaja Kopernika przemalowany z jego autoportretu". Kopię tę sporządził Tobias Stimmer, co zostało potwierdzone dopiero w 1873 roku poprzez nieoczekiwane odkrycie na odwrocie malowidła napisu głoszącego, że: "Portret Kopernika skopiowany przez Tobiasa Stimmera podług oryginału, jaki doktor Tidemann Giese przesłał z Gdańska Dasypodiusowi".
Biskup chełmiński Giese przed 1550 rokiem wysłał wspomniany wyżej autoportret Kopernika Dasypodiusowi do Strasburga, który konstruował mechanizm owego zegara. Wtedy też Stimmer zrobił kopię, po czym portret wrócił do Fromborka, by w 1584 roku stać się prezentem dla Tychona de Brahe.
Tobias Stimmer wykonał także wizerunek Kopernika w postaci drzeworytu, zamieszczony w dziele "Icones seu immagines virorum litteris illustrium" z 1587 roku, zawierającym sto wizerunków znakomitych mężów. Astronom jest tu przedstawiony w sposób niemal identyczny, też trzyma konwalię.
Później wg drzeworytu Stimmera powstał miedzioryt Jana Teodora de Bry, opublikowany w 1593 roku w dziele "Wizerunki znakomitych mężów celujących wiedzą i uczonością". Tutaj widać też łaciński napis: "Nicolaus Copernicus Thornaeus Borussus Mathematicus" ("Mikołaj Kopernik toruńczyk, Prusak, matematyk").
 
Dziś najbardziej znany jest tzw. "toruński" portret Mikołaja Kopernika, szeroko rozpowszechniony w wielu reprodukcjach. Powstał w 1585 roku i wisiał dawniej w bibliotece Gimnazjum Akademickiego (więcej: Kopernikowskie pamiątki).
 
Prowadzone jesienią 2005 roku badania archeologiczne w katedrze fromborskiej zaowocowały znalezieniem szczątków, które - jak się później okazało - należą do Mikołaja Kopernika. Na podstawie czaszki odnalezionej w grobowcu specjaliści dokonali rekonstrukcji prawdopodobnego wyglądu Kopernika w wieku 70 lat. Komputerowa wizualizacja jest porównywalna z najsłynniejszym wizerunkiem astronomia - tzw. toruńskim portretem Kopernika.
Odnaleziona czaszka, a szczególnie nos są zdeformowane, a z zachowanych portretów Kopernika można wyczytać, że miał złamany nos i lekko zdeformowaną lewą stronę twarzy. Możemy nawet stwierdzić, że Kopernik między siódmy a dwunastym rokiem życia uległ jakiemuś wypadkowi.
 
Najstarszy wizerunek Kopernika wg Tobiasa Stimmera, 1574-79 przedstawia astronoma w postaci stojącej, trzymającego konwalię w lewej ręce, a prawą opierającego się o płytę z łacińską inskrypcją w tłumaczeniu: "prawdziwy obraz Mikołaja Kopernika, namalowany wg jego autoportretu"
 
Drzeworyt przedstawiający Mikołaja Kopernika wg Tobiasa Stimmera, 1587 r., opublikowany w dziele Nicolausa Reuasnera pt. "Icones seu imagines virorum literis illustrium" ("Wizerunki znakomitych mężów celujących wiedzą i uczonością")
 
Sabin Kauffmann, 1600: drzeworyt wzorowany na pracy Tobiasa Stimmera.
 
Miedzioryt Mikołaja Kopernika, 1597 r., Jan Teodor de Bry
 
Próba rekonstrukcji na podstawie odnalezionej czaszki w katedrze fromborskiej w 2005 r.

 

  • drukuj
  • poleć artykuł
Komentarze użytkowników (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy - dodaj swój komentarz
Dodaj swój komentarz:


pozostało znaków:   napisałeś znaków:
   
Kontakt
 
tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Bankowa 14/16/16 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
 
Osoby i instytucje chętne do współpracy prosimy o kontakt.